Zekerheidstelling bij de kantonrechter: bedrag, termijn en terugbetaling

Een soort borg die je vooraf betaalt, zodat de betaling zeker is als de kantonrechter de boete in stand laat. Het staat in artikel 11 van de Wahv, de wet achter de Mulderboete. In de praktijk betaal je via het CJIB.

Wil je dat de kantonrechter naar je zaak kijkt, dan betaal je vooraf de boete plus administratiekosten, met een maximum van € 225 plus administratiekosten. Zekerheid stellen betekent niet dat je de overtreding toegeeft. De Hoge Raad oordeelde op 9 november 1993 dat de zekerheid niet vooruitloopt op de vraag of je de overtreding hebt begaan. Het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden haalde dat aan in een arrest van 2 juli 2018.

Houd twee stappen goed uit elkaar. Voor het administratief beroep bij de officier van justitie hoef je nog niet te betalen. Meer daarover lees je in Mulderboete in beroep. Pas bij beroep bij de kantonrechter stel je zekerheid.

Pas nadat de officier van justitie op je administratief beroep heeft beslist en jij in beroep bent gegaan bij de kantonrechter.

1. 1

   De officier van justitie beslist op je administratief beroep

   Wijst hij je beroep (deels) af, dan kun je binnen zes weken in beroep bij de kantonrechter. Je beroepschrift stuur je niet naar de rechtbank, maar naar het OM: via het Digitaal Loket Verkeer of per post naar Parket CVOM, Afdeling Kanton, Postbus 8225, 3503 RE Utrecht. Vermeld je bankrekeningnummer en stuur een kopie van de beslissing mee. Te laat? Lees wat je kunt doen als je de termijn hebt gemist.

2. 2

   Je krijgt een brief over de zekerheidstelling

   Daarin staat hoeveel je moet betalen en hoe. Je hebt twee weken na de dag waarop deze brief is verstuurd.

3. 3

   Het OM kijkt nog een keer naar je zaak

   Een officier van justitie beoordeelt je beroep opnieuw, ook met nieuwe argumenten. Krijg je alsnog gelijk, dan krijg je een antwoordkaart om je beroep in te trekken. Anders gaat de zaak naar de kantonrechter.

4. 4

   Zitting en uitspraak

   Je wordt uitgenodigd voor een openbare zitting. Je bent niet verplicht te komen. Kom je niet, dan beslist de kantonrechter op basis van het dossier. Meestal volgt de uitspraak direct, anders uiterlijk twee weken na de zitting (art. 13 lid 2 Wahv).

De boete plus administratiekosten, met een plafond voor hogere boetes. € 225 is een maximum, geen minimum. Een boete van € 100 vraagt dus geen € 225 aan zekerheid.

Het precieze bedrag en de manier van betalen staan in de brief van de officier van justitie. Hoe hoog boetes dit jaar zijn, lees je bij boetebedragen 2026.

Twee rekenvoorbeelden. Bij een boete van € 150 stel je zekerheid voor € 150 plus de administratiekosten. Verlies je, dan wordt de boete ermee verrekend en hoef je niets bij te betalen (art. 21 lid 2 Wahv). Bij een boete van € 400 stel je zekerheid voor € 225 plus de administratiekosten. Verlies je, dan wordt € 225 verrekend en int het CJIB de resterende € 175 op de gewone manier (art. 21 lid 3 Wahv).

Heb je de boete al betaald?

Dan telt dat bedrag als zekerheid. Betalen sluit beroep niet uit. De voorbeeldbrief van de Rechtspraak gaat daarvan uit. Je zet dan in je beroepschrift dat je het bedrag van de boete al als zekerheid hebt betaald, met de datum, en stuurt zo mogelijk een betaalbewijs mee.

Brossi.nl raadt aan de boete meteen te betalen. Het bedrag telt later als zekerheid en zo hoef je niet op de betaaltermijn van de zekerheid te letten. Je beroep loopt gewoon door. Krijg je gelijk, dan krijg je het geld terug. Tussentijds terugbetalen kan volgens het OM niet. Het is een advies, geen verplichting.

Binnen twee weken na de dag van verzending van de brief van de officier van justitie (art. 11 lid 4 Wahv). De termijn loopt vanaf de verzending, niet vanaf het moment dat de brief bij jou binnenkwam. Betaal dus direct, met precies het bedrag en het betalingskenmerk uit de brief, en bewaar het betaalbewijs.

Dan verklaart de kantonrechter je beroep niet-ontvankelijk. Hij kijkt niet naar de inhoud en de boete blijft staan, hoe goed je argumenten ook zijn. Dat kan ook zonder zitting (procesreglement, art. 2.8).

Er is één uitzondering: je beroep blijft ontvankelijk als redelijkerwijs niet kan worden geoordeeld dat je in verzuim bent geweest (art. 11 lid 4 Wahv). Je moet dan laten zien dat de te late betaling niet aan jou lag. Ben je toch niet-ontvankelijk verklaard, dan kun je daartegen in hoger beroep bij het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden (art. 14 lid 2 Wahv), ook als je boete niet hoger is dan € 110.

Als de boete wordt vernietigd of verlaagd. Je hoeft de terugbetaling niet zelf aan te vragen. Het CJIB zorgt ervoor.

Een voorbeeld: een kentekenhouder kreeg een boete van € 390 voor onnodig geluid, terwijl er was geclaxonneerd. Het gerechtshof wijzigde de feitcode naar een boete van € 95 en bepaalde dat de te veel gestelde zekerheid werd terugbetaald (gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 3 maart 2023).

Naar welke rekening gaat het geld?

Uitsluitend naar een rekening op naam van degene aan wie de boete is opgelegd (art. 13a lid 3 Wahv). Zet daarom het rekeningnummer van die persoon in het beroepschrift. De wet vraagt daar ook om (art. 9 lid 3 en art. 6 lid 2 Wahv).

Staat de boete op naam van een bedrijf, bijvoorbeeld een verhuurder, leasemaatschappij of werkgever, dan gaat een terugbetaling naar een rekening van dat bedrijf. Spreek daarom vooraf af wie de zekerheid betaalt. Is het bedrijf een rechtspersoon, zoals een bv, dan hoort bij het beroepschrift of de machtiging een uittreksel uit het handelsregister van ten hoogste een maand oud (procesreglement, art. 1.3.3). Lees meer in boete met een huur- of leaseauto.

Dan voer je een draagkrachtverweer, tegelijk met je beroepschrift en met bewijsstukken. De Wahv kent zelf geen vrijstelling, maar volgens het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden mag de zekerheid je toegang tot de rechter niet blokkeren als je echt niet kunt betalen.

1. 1

   Meld het tegelijk met je beroepschrift

   Volgens het procesreglement van de kantonrechters vraag je om vermindering van de zekerheid op hetzelfde moment dat je het beroepschrift indient (art. 2.10).

2. 2

   Leg uit waarom je niet kunt betalen

   Schrijf concreet op wat je inkomen is, wat je vaste lasten zijn en waarom je het bedrag niet binnen twee weken kunt opbrengen.

3. 3

   Stuur bewijs mee

   Denk aan je laatste loonstrook of uitkeringsspecificatie, recente bankafschriften, een overzicht van huur en andere vaste lasten, en stukken over schulden, beslag of bewindvoering.

Vindt de kantonrechter je verweer niet meteen aannemelijk, dan moet hij je uitnodigen voor een zitting om het toe te lichten. Slaagt je verweer, dan verlaagt hij de zekerheid of stelt hij die op nul. Slaagt het niet, dan krijg je een nieuwe termijn om alsnog te betalen (gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 16 september 2024). In die zaak had de betrokkene in het Digitaal Loket Verkeer alleen ingevuld dat ze niet kon betalen. Ook dat gold als draagkrachtverweer.

Het kan ook misgaan. In een zaak uit 2018 schreef de gemachtigde alleen dat er een draagkrachtverweer werd gevoerd, zonder iets over het inkomen. Het hof vond dat onvoldoende en de niet-ontvankelijkverklaring bleef staan. Wees dus concreet en stuur stukken mee.

Naast de zekerheid weinig. Verlies je, dan kan de kantonrechter jou als natuurlijk persoon alleen in de kosten veroordelen bij kennelijk onredelijk gebruik van procesrecht (art. 13a lid 1 Wahv).

• Proceskostenvergoeding als je gelijk krijgt. Wordt je beroep (gedeeltelijk) gegrond verklaard, dan kan de kantonrechter een vergoeding toekennen, die de Staat betaalt (art. 13a lid 6 Wahv). Je vraagt erom vóór of uiterlijk tijdens de zitting. Het procesreglement noemt het beroepschrift als beste moment.
• Factor bij beroepsmatige hulp. Verleent een derde beroepsmatig rechtsbijstand, dan wordt de vergoeding vermenigvuldigd met 0,25 als de boete in administratief beroep of bij de kantonrechter wordt vernietigd of gewijzigd. In de andere gevallen is de factor 0,1. In een bijzonder geval geldt dit niet (art. 13a lid 2 Wahv).
• Tijd. Volgens de Rechtspraak duren de procedures minimaal drie maanden, en met hoger beroep langer dan een jaar.

Inhoudelijk hoger beroep kan alleen als de boete na de uitspraak van de kantonrechter hoger is dan € 110 (art. 14 lid 1 Wahv). Het hogerberoepschrift moet binnen zes weken na de verzending van de uitspraak binnen zijn bij de rechtbank waar de kantonrechter uitspraak deed (art. 15 lid 1 Wahv). Nieuwe zekerheid vraagt de wet in hoger beroep niet.

Na de beslissing van de officier van justitie bekijkt Brossi.nl het dossier en de motivering opnieuw en beslist dan zelf of de zaak naar de kantonrechter gaat. Je hoort per e-mail wat Brossi.nl besluit.

Brossi.nl weegt daarbij af hoe sterk de gronden zijn, hoe hoog de zekerheid is, of een draagkrachtverweer nodig is en of de boete hoger is dan € 110, want alleen dan is later hoger beroep mogelijk. Staat de boete op naam van een verhuurder, leasemaatschappij of werkgever, dan is ook een machtiging van dat bedrijf nodig en moet vooraf duidelijk zijn wie de zekerheid betaalt. Heb je het IBAN van het bedrijf niet bij de hand, dan kun je je toch aanmelden. Brossi.nl vraagt het daarna op, want het hoort in het beroepschrift.